
της Νάντιας Βαλαβάνη
προδημοσίευση στην πεντανόστιμη
[ΕΙΝΑΙ ΛΙΓΟ ΜΕΓΑΛΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΑΛΛΑ ΠΟΛΥ ΧΡΗΣΙΜΟ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΘ'ΗΜΑΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑ!]
Η ανακοίνωση της απόφασης του Όσκαρ Λαφοντέν, Συμπροέδρου του γερμανικού κόμματος Die Linke και πρώην Προέδρου του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος Γερμανίας, πριν δύο Σάββατα ότι «αποκλειστικά για λόγους υγείας» αποσύρεται από την κεντρική γερμανική πολιτική σκηνή – δε θα είναι ξανά υποψήφιος για Πρόεδρος του Die Linke στο Συνέδριο του κόμματος τον Μάιο στο Ροστόκ
Ο σκληρός εκλογικός αγώνας, που οδήγησε σ΄ ένα τόσο εκπληκτικό εκλογικό αποτέλεσμα, δόθηκε υπό την καθοδήγηση μιας τριάδας: Tου Προέδρου του κόμματος Όσκαρ Λαφοντέν (ο συμπρόεδρος του Λόταρ Μπίσκι έχει αποσυρθεί στις Βρυξέλλες από τότε που ανέλαβε Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Κόμματος της Αριστεράς).
Τι συνέβη τελικά, ώστε η νικηφόρα διάθεση της «βάσης» και των ψηφοφόρων του Die Linke να τραυματιστεί και να περιγράφεται σήμερα ως «χάλια»;
Τα γεγονότα
Σύμφωνα με το ιδρυτικό Συνέδριο του Die Linke το 2007, η διπλή Προεδρία (ένας εκπρόσωπος από καθένα από τα δύο συστατικά του κόμματα, το ανατολικογερμανικό PDS με ημερομηνία ίδρυσης 1990, τα στελέχη του οποίου προέρχονται κυρίως από το κυβερνών στην Ανατολική Γερμανία SED, και το δυτικογερμανικό WAGS, με ημερομηνία ίδρυσης το 2005, τα στελέχη του οποίου είναι κυρίως σοσιαλδημοκράτες συνδικαλιστές που αποχώρησαν από το κόμμα τους όταν ο Σρέντερ με την πολιτική «Ατζέντα 2010» δρομολόγησε τη γοργή αποδόμηση του κοινωνικού κράτους) αποτελεί μεταβατικό καθεστώς, που τερματίζεται το 2010.
Αμέσως μετά τη μετεκλογική συγκρότηση της Κ.Ο. στο Ομοσπονδιακό Κοινοβούλιο (9.10.2009), ο Λαφοντέν ζήτησε και πήρε άδεια, αφού δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι δε θα είναι ξανά επικεφαλής της, καθώς «από καιρό είχα την πρόθεση ν΄ ασχοληθώ αποκλειστικά με την Προεδρία του Κόμματος».
Στις 17.11.2009 κυκλοφόρησε γραπτή δήλωση του Λαφοντέν ότι είναι καρκινοπαθής, βρίσκεται με την οικογένεια του και σε δύο μέρες πρόκειται να υποβληθεί σε μια «από πολύ καιρό προγραμματισμένη επέμβαση». Πράγματι, εγχειρίστηκε για καρκίνο του προστάτη στις 19.11.2009.
Ο Γκίζι, που εν απουσία των δύο προέδρων έχει γίνει το «κέντρο» του κόμματος, άρχισε να κατακλύζεται με επιστολές, e-mail, SMS κλπ παραπόνων και καταγγελιών οργανώσεων, οργάνων και μελών κυρίως από τη Δυτική Γερμανία για τον «απαράδεκτο» τρόπο που ασκεί, εσωκομματικά και δημόσια, τα καθήκοντα του ο Μπαρτς.
Μετά από δύο μέρες και αφού ο Μπίσκι είχε δηλώσει συβιλλικά ότι «δεν πετάξαμε το σταλινισμό έξω απ’ την πόρτα του κόμματος για να επιστρέψει απ’ το παράθυρο» και πιο αισιόδοξα ότι αυτά που περνάει το κόμμα δεν είναι παρά «μια μικρή ιδεολογική γρίπη των χοίρων», ο αιφνιδιασμένος Μπαρτς αποδέχθηκε την (διπλή) πρόταση του Γκίζι – δηλώνοντας «απογοητευμένος». Είχαν προηγηθεί δηλώσεις υποστήριξης του Μπαρτς από πλήθος επικεφαλής ανατολικογερμανικών οργανώσεων του Die Linke,
Ο ίδιος ο Μπαρτς δήλωσε ότι οι διαφωνίες του με τον Λαφοντέν δεν είναι προσωπικού χαρακτήρα. Ούτε αποτελούν έκφραση της αντίθεσης Ανατολικογερμανών-Δυτικογερμανών μέσα στο Die Linke (μία από τις ερμηνείες των ΜΜΕ ήταν ότι πίσω απ’ τον Μπαρτς στοιχίζονται οι Ανατολικογερμανοί, διαπαιδαγωγημένοι στη νοοτροπία κόμματος εξουσίας, ενώ πίσω απ’ τον Λαφοντέν οι δυτικογερμανοί συνδικαλιστές, διαμορφωμένοι σε συνθήκες κοινωνικών συγκρούσεων).
Πρώτη δημόσια εμφάνιση Λαφοντέν
Ο Λαφοντέν έκανε την πρώτη δημόσια εμφάνιση του λίγες μέρες αργότερα, στις 19 Ιανουαρίου, στη γιορτή για την Πρωτοχρονιά της Κ.Ο. του Die Linke στη Βουλή του Ζάαρ, στην οποία είναι Πρόεδρος: Με μια μνημειώδη πολιτική ομιλία για το σήμερα και το αύριο, ουσιαστικά μια υποθήκη για το μέλλον του κόμματος.
Ανάμεσα στ’ άλλα, αποκαλύπτοντας τη μεθοδολογία διαμόρφωσης της αριστερής «κοινής γνώμης» μέσα στα αριστερά κόμματα και στους ψηφοφόρους τους από τα ΜΜΕ – «δηλ. από 200 πλούσιους που διαδίδουν τις απόψεις τους»: Πριν απ’ όλα διαχωρίζοντας τα μέλη των αριστερών κομμάτων σε δύο πτέρυγες, από τη μια μεριά τους «ρεαλιστές» και «πραγματιστές», από την άλλη τους «χαοτικούς», «λαϊκιστές» και «αιθεροβάμονες».
Απαντώντας σημείο-σημείο στα βασικά θέματα μιας τέτοιας παρέμβασης, αποδεικνύει και γιατί είναι ψευδής η στοίχιση της «σύγκρουσης» ανάμεσα σε όσους προέρχονται από την Ανατολική Γερμανία και
Ξεχωρίζει τέσσερα ζητήματα-προγραμματικές αιχμές, που θεωρεί πυρήνα του προεκλογικού προγράμματος του Die Linke - και ταυτόχρονα όρια που δεν μπορούν να ξεπεραστούν για να υπάρξει συνεργασία σε οποιοδήποτε κρατίδιο με τους Σοσιαλδημοκράτες: Άμεση απόσυρση των γερμανικών στρατευμάτων από το Αφγανιστάν.
Υπενθυμίζει τι έπαθε στην Ιταλία «το αδερφό μας κόμμα, η “Κομμουνιστική Επανίδρυση”», που όταν βρέθηκε να συγκυβερνά αποδέχτηκε την υπαναχώρηση της κυβέρνησης από το συμφωνημένο πρόγραμμα, συναινώντας στη συνέχιση της ιταλικής συμμετοχής στον πόλεμο στο Αφγανιστάν και στην περικοπή των κοινωνικών κατακτήσεων: «Σήμερα δεν υπάρχουν καν στο Ιταλικό Κοινοβούλιο.»
Προειδοποιεί ότι ο δρόμος για να μην πάθει το Die Linke, που είναι πολύ λιγότερο «κατοχυρωμένο» ως κόμμα, ό,τι και οι Γερμανοί Σοσιαλδημοκράτες ή η «Κομμουνιστική Επανίδρυση», περνάει μέσα απ’ το να επεξεργαστούν μια, διακριτή απ’ όλες τις άλλες πολιτικές δυνάμεις, αριστερή πολιτική φυσιογνωμία στο επόμενο διάστημα και μέσα από το Συνέδριο. Και προτείνει 11 προγραμματικά σημεία ως αναγκαία για να καθορίσουν μια τέτοια ταυτότητα του κόμματος και ν΄ αποτελέσουν αιχμή της πολιτικής και κοινωνικής πάλης. Ενώ ορίζει ως κεντρικό θέμα, γύρω απ’ το οποίο πρέπει να επικεντρώνεται η πάλη σήμερα, το ερώτημα «ποιος πληρώνει τις επιπτώσεις της κρίσης;»
Έχουν ενδιαφέρον οι ορισμοί που δίνει για θεμελιώδη επίμαχα θέματα όπως η δημοκρατία, για την οποία υιοθετεί τον ορισμό του Περικλή για την αρχαία Αθήνα: «Το όνομα, με το οποίο περιγράφουμε την πολιτική τάξη πραγμάτων μας, είναι δημοκρατία, επειδή η διαχείριση των περιστάσεων γίνεται προς όφελος των συμφερόντων όχι των λίγων, αλλά της πλειοψηφίας.» Ενώ ερμηνεύει ως εξής τη ρήση της Ρόζας Λούξεμπουργκ
Οι πιο πρόσφατες εξελίξεις
Στις 23 Ιανουαρίου ο Λαφοντέν έκανε τη γνωστή δήλωση απόσυρσης από την κεντρική πολιτική σκηνή, προσθέτοντας ότι θα βοηθήσει «όσο του επιτρέπει η υγεία του» στις κρίσιμες εκλογές στη Βεστφαλία, αλλά και στην επεξεργασία του προγράμματος και του καταστατικού του κόμματος πηγαίνοντας προς το συνέδριο.
Ο Γκίζι εξέφρασε τη λύπη του. Χαρακτήρισε τον Λαφοντέν «απ’ τους σημαντικότερους πολιτικούς στη Γερμανία και στην Ευρώπη» και «αναντικατάστατο», εκτιμώντας ότι «χωρίς τον Λαφοντέν το Die Linke δε θα είναι πλέον το ίδιο». Παράλληλα δήλωσε ότι απ’ ολόκληρη την ηγεσία του κόμματος ο Λαφοντέν είναι αυτός που μπορεί με μεγαλύτερη επιτυχία «να κάνει κεντρική πολιτική ακόμα κι απ’ το Ζάαρ».
Μετά από ολονύχτια διευρυμένη σύσκεψη του Προεδρείου του κόμματος και της Κ.Ο. την περασμένη Πέμπτη και αφού έγινε γνωστό ότι υπήρξαν πολλές διαφωνίες, ο Γκίζι ανακοίνωσε ότι κατέληξαν σε έναν «αξιοπρεπή συμβιβασμό»: Θα προτείνουν στο συνέδριο θεσμοθέτηση πλέον της διπλής Προεδρίας και ως υποψήφιους την Γκεζίνε Λετς, σήμερα Αναπληρώτρια του Προέδρου της Κ.Ο., και τον Κλάους Ερνστ,
Έχει τεράστιο ενδιαφέρον τα θέματα που άνοιξαν και συζητήθηκαν αυτό το κρίσιμο 3μηνο, όπως καταγράφονται στις σελίδες των δύο μοναδικών ημερησίων εφημερίδων της γερμανικής αριστεράς, της Νόιες Ντόιτσλαντ και της Γιούνγκε Βελτ (πρώην επίσημο όργανο της FDJ, της οργάνωσης νεολαίας του κυβερνώντος την Ανατολική Γερμανία κόμματος, σήμερα εκφραστής μιας ευρείας γκάμας απόψεων της εξωκοινοβουλευτικής αριστεράς). Δύο παραδείγματα:
- Πόσο υπεισέρχεται ο ψυχολογικός παράγοντας στην πολιτική πάλη, στη συνεργασία και στις συγκρούσεις ανθρώπων που αγωνίζονται μέσα απ’ το ίδιο κόμμα για μια άλλη κοινωνία; (Με αναφορά στις απόψεις του Φόιερμπαχ για το «εσύ και το εγώ», που ο Ένγκελς, αντίθετα απ’ τους αρθρογράφους, δεν έπαιρνε στα σοβαρά.)
- Ποιος βγήκε τελικά νικητής από τη «διαμάχη»; Μπορεί να «κάηκε» ο Μπαρτς, πολιτικοί όμως σαν τον Μπαρτς στη Γερμανία υπάρχουν πολλοί, σαν τον Λαφοντέν πόσοι;
Και η «βάση»; Που βρίσκεται μέσα σε όλα αυτά η «βάση»; Ας υπενθυμίσουμε ότι το ιδρυτικό συνέδριο του Die Linke δύο χρόνια πριν είχε κλείσει με γνωστή ηθοποιό ν΄ απαγγέλλει στους συνέδρους το «Εγκώμιο στην αμφισβήτηση» του Μπρεχτ:
«Εσύ, που γίνεσαι καθοδηγητής, να μην ξεχάσεις / Ότι έγινες, επειδή αμφισβήτησες καθοδηγητές. / Επέτρεψε λοιπόν στους καθοδηγούμενους / Ν΄ αμφισβητούνε!»
[Οι υπογραμμίσεις της αντιγραφέως]








